Lezingen

Agenda

* Zielen en Zwendelaars: Een crash course in cold reading, Groningse Nacht van de Filosofie, 26 april 2012, ForumImages, Hereplein 73, Groningen.
In Nederland is een behoorlijk aantal zelfverklaarde mediums actief, waarvan Char Margolis en Derek Ogilvie de bekendste zijn. Zij claimen met de zielen van overleden personen te kunnen praten. Ongeveer 30% van de Nederlanders gelooft dat zij werkelijk met communiceren met geesten. De reden daarvoor is de volgende. Mediums geven de mensen waarbij ze een reading doen vaak informatie door over zaken die ze niet hadden kunnen hebben, maar die wel correct zijn. Er lijkt geen natuurlijke verklaring te zijn voor de frappante uitspraken van de mediums, en dus (zo redeneert men) zal de bovennatuurlijke verklaring wel juist zijn: ze praten met zielen en die geven de mediums de informatie door. Dit houdt het geloof in zielen in stand. Er is echter wel degelijk een natuurlijke verklaring mogelijk: de mediums maken gebruik van een complexe verzameling aan technieken. In mijn bijdrage zal ik een crash course geven in wat cold reading is, zodat men zelf in staat is om dit soort readings te doen. Het doel is natuurlijk niet om nog meer oplichters op te leiden, maar om aan te geven hoe gemakkelijk het is om je voor te doen als medium en daardoor de mediums gemakkelijk als bedriegers te kunnen ontmaskeren. Doordat we nu een natuurlijke verklaring hebben voor de frappante uitspraken van de mediums, kunnen we Ockhams scheermes gebruiken en de zielen uit onze ontologie te snijden en mediums als zwendelaars te ontmaskeren.

* De vrije wil bestaat niet, 30 mei 2012, UvA, Gastcollege Beta-Gamma cursus Decision Making.

* De vrije wil bestaat niet, 7-8 juni 2012, Abdij Postel, lezing voor de 5 VWO-klas van het Rotterdamse Emmauscollege van Roland van Loosbroek.

* Waarom mensen vreemde dingen geloven, doe-mee-college, eind juni 2012, Graduate show / photography festival, Den Haag.




Overzicht

2012
* Distorting Mirrors of Identity, 23 januari 2012, Tilburg Dans Stad, Talent week - Mirrors of Identity, Danshuis Station Zuid, Tilburg.
What is identity? Many modern scientists, like the Dutch brain researcher Dick Swaab, argue that we are our brains. I will argue that, though the brain is the most important aspect of our identity, there are other aspects that are important as well. One of these aspects is the story we tell ourselves and others about who we are. But we are also our bodies. Using data and theories from science, philosophy and art, I will show that these three elements, brain, story and body, are all necessary components of our identity. Given this analysis of identity, I will for the occasion, provide some suggestions of how one can stress aspects of one’s own identity to make a stronger distinction with others.

* Jurylid debatwedstrijd TiU Scholierensymposium de vrije wil, 31 januari 2012, Tilburg University

* An evolutionary perspective on beauty, gastcollege in de cursus 'Love' van Susanne Maris, 20 januari 2012, UvA & VU, Amsterdam.

* Hoe een medium te ontmaskeren als bedrieger, 24 februari 2012, Emmauscollege, Rotterdam.

* Verdwaald in Overvloed, 11 april 2012, lezing pre-symposium Veerstichting, Lokaal 7, Tilburg.

* Uitleidend college over de ziel, samen met Herman de Regt, Filosofie Nacht, 13 april 2012, Felix Meritis, Amsterdam, 00:00 - 01:00.
De meest gangbare opvatting van de ziel is dat het datgene van ons is dat blijft bestaan als ons fysieke lichaam sterft. De ziel zou onafhankelijk van de fysische wereld kunnen bestaan en functioneren. Filosofen die dit nog steeds geloven hebben de naturalistische wending niet meegemaakt en menen ten onrechte dat er over die ziel allerlei zinvolle dingen te zeggen valt. Vanuit een pragmatisme en een naturalisme zullen we laten zien dat de wetenschap de beste manier is om vraagstukken op te lossen, ook de vraagstukken die er zijn rondom de ziel. Daartoe moeten we wel weten wat we met het begrip ziel bedoelen en of in die betekenis dat begrip wel verwijst naar iets echts. In de meest gangbare opvatting (zoals hierboven beschreven) verwijst het begrip niet en zijn vraagstukken over hoe de ziel zich tot de fysische wereld verhoudt dus misplaatst. Gegeven dat veel mensen desondanks geloven dat dit concept wel degelijk verwijst, ligt het vraagstuk op tafel: waarom mensen dit blijven geloven, ondanks dat daartoe geen redenen zijn? De naturalistische filosofie van waaruit wij deze kwestie benaderen, doet een beroep op de psychologie en die verklaart waarom mensen natural born dualists zijn.

* Lachende Apen, lezing bij de presentatie van het boek Comic Drama in the Low Countries van Bas Jongenelen en Ben Parsons, 20 april 2012, Avans, Tilburg.
Humoristische literatuur is van alle tijden. De sprekers op dit congres nemen ieder een bepaalde periode voor hun rekening om de literaire humor uit die tijd te bespreken.
De dagvoorzitter is dr. Geert van Iersel (Fontys Lerarenopleiding Tilburg). Het programma is als volgt:
- dr. Hans Dooremalen (UvT): Lachende apen
- dr. Sander Bax (UvT): Humor in de moderne literatuur
- drs. Jan de Jong (Fontys Lerarenopleiding Tilburg): Humor in de negentiende eeuw
- drs. Bas Jongenelen (Fontys Lerarenopleiding Tilburg): Middeleeuwse veesten
- Boekpresentatie 'Comic Drama in the Low Countries, c.1450-1560' van Ben Parsons en Bas Jongenelen
- prof.dr. Jaap Goedegebuure (RUL): Even mijn lul strijken
- Na afloop is er een borrel (en de mogelijkheid om het boek - met korting - te kopen).
- De toegang is gratis, maar meld je wel even aan via b.jongenelen@fontys.nl.

* Twee zielen, één gedachte, Waarom de ziel op de ontologische schraplijst hoort, Dag van de Filosofie, 21 april 2012, Theater de NWE Vorst, Tilburg.
Wat is een ziel? In een gangbare opvatting is de ziel een immateriële substantie - iets dat kan bestaan zonder de fysische wereld. Zulke zielen zouden ook op bovennatuurlijke of paranormale wijze met elkaar kunnen communiceren: door middel van telepathie zouden twee zielen één gedachte kunnen delen. Toch is er geen enkel bewijs dat het bestaan ervan bevestigt. Diegenen die beweren telepathisch begaafd te zijn houden (zichzelf en) anderen voor de gek. Mentalisten - entertainers die dezelfde trucs gebruiken en ook dit effect bereiken - vormen het bewijs dat er een natuurlijke verklaring is voor de effecten die deze mediums weten te bereiken. Maar om mensen daarvan te overtuigen moet er af en toe - zoals in deze lezing - een mentalistentruc uitgelegd worden. Negatieve resultaten van deugdelijke, wetenschappelijke experimenten en een natuurlijke verklaring voor de resultaten die nep-mediums weten te bereiken vormen voldoende reden om het bestaan van zielen te ontkennen. De ziel hoort samen met eenhoorns, kabouters, elfjes, engelen, aura's, shakra's, flogiston, de vrije wil, en god op de ontologische schraplijst.

* Dicussieleider bij presentatie Nieuw Talent, georganiseerd door Sapientia Ludenda, Dag van de Filosofie, 21 april 2012, Theater de NWE Vorst, Tilburg.

2011

* Memento en ons externe geheugen, donderdag 3 februari 2011, lezing voor de Aluminikring Psychologie over de psychologische experimenten die in de film Memento van Christopher Nolan verborgen zitten. Zie hier voor de trailer van de film.


* Waarom de vraag of vrije wil bestaat een pseudoprobleem is, donderdag 12 mei 2011, (Abdij Postel, besloten) lezing voor de 5 VWO-klas van het Rotterdamse Emmauscollege van Roland van Loosbroek.

* Jomanda, Jezus, Yeti - De zin en onzin van het paranormale, dinsdag 17 mei 2011, Academiegebouw, Groningen, lezing voor GHD Ubbo Emmius.

* Waarom mensen vreemde dingen geloven, 25 & 26 2011, cursus voor HOVO Brabant.

* Wat een Onzin!, woensdag 5 oktober 2011, 20:00 (inloop 19:30) lezing samen met Herman de Regt voor Sapientia Ludenda (niet-leden E 2,00) Ruimte X, Telexstraat 4a Tilburg.



* De vrije wil bestaat niet, woensdag 2 november 2011, 19:30, Stiltecentrum Tilburg University, mini-lezing gevolgd door een lezing van en discussie met Ruud Welten o.l.v. Wim Dubbink over Verdorven praktijken.

* Lesgeven aan grote groepen, maandag 19 december 2011, 14:00, Workshop voor collega's van Tilburg University. Onderwijsmiddag TiU: Teaching large groups - new horizons in interactive learning



2010
* Interview door mij van Sander Voerman en Tjeerd van de Laar over hun te verschijnen boek over de vrije wil, zaterdag 24 april 2010, Dag van de Filosofie, Midi Theater, Tilburg.


* Perspectives in the Study of Religious Beliefs, dinsdag 27 april 2010, lezing op het VSPA symposium Psychology of Religion, 27 & 28 april 2010.

*Memento en Psychologische Experimenten, donderdag 7 oktober 2010, lezing voor het SPS-NIP over de psychologische experimenten die in de film Memento van Christopher Nolan verborgen zitten. Zie hier voor de trailer van de film.


2009
* Mediums: Hoe het onbegrijpelijke begrijpelijk kan zijn, 29 januari 2009, gastcollege met Herman de Regt op het Calandlyceum in Amsterdam.
Bekijk hieronder de vier promofilmpjes die op het Calandlyceum gemaakt zijn:



* Atheisme is geen geloof, 30 januari 2009, Symposium: Rede en Religie VWO-dag, Faculteit Wijsbegeerte, RuG. Bekijk het hieronder promofilmpje dat op deze dag gemaakt is:



* Wat is wetenschap?, 16 februari 2009, Lezing voor het Filosofisch café Zwolle.

* Diagnose wetenschap, 21 februari 2009, Lezing voor STUFF: STUdievereniging Faculteit Filosofie, Groningen.

* Zijn evolutionaire verklaringen just so stories?, 5 maart 2009, Lezing voor De Grenzen van de Darwinistische Verklaring, Departementsdag Filosofie, UvT.

* Debat samen met Herman de Regt met Hans Kennepohl, 17 maart 2009, Felix en Sofie, Felix Meritis, Keizersgracht 324, 21:15-22:00.

* Wat een onzin!, 28 maart 2009, lezing samen met Herman de Regt voor de Internationale School voor Wijsbegeerte, Leusden.

* Wat een onzin! Wetenschap en het paranormale, 7 april 2009, interview samen met Herman de Regt door Arie van der Lugt voor het SG Science Cafe Maastricht.

* Mediums in de moderne populaire cultuur, 21 april 2009, lezing voor cultuurdag Fontys Lerarenopleiding Tilburg.

* Interdisciplinairiteit in het bewustzijnsonderzoek, 11 mei 2009, gastcollege bacheloropleiding Beta-gamma, UvA.

* Geest en Brein: Filosofie van de Psychologie, zaterdag 23 en zondag 24 mei 2009, Internationale School voor Wijsbegeerte, Leusden. Een tweedaagse cursus over vragen als hoe lichaam en geest zich verhouden, of de geest wel wetenschappelijk te bestuderen is en wat de evolutionaire functie van bewustzijn zou kunnen zijn.

* The Feeling of Understanding Consciousness, 6 juni 2009, posterpresentatie met Herman de Regt op ASSC 13 in Berlijn.


* Wat een onzin!, 14, 15 & 16 juli 2009, cursus over het verschil tussen wetenschap en pseudowetenschap & de vraag waarom mensen exotische overtuigingen hebben die ingaan tegen wat de wetenschap ons leert; samen met Herman de Regt, Internationale School voor Wijsbegeerte, Leusden. Met een gastoptreden en lezing door Tilman Andris.

* Waarom mensen ongefundeerde exotische overtuigingen hebben, zaterdag 19 september 2009, Anton Constandse lezing vrijdenkersvereniging De Vrije Gedachte, Academiegebouw, Utrecht.

* Applying philosophical insights in public debates, maandagavond 28 september, workshop "Cognitive approaches to philosophy of science and technology" Nederlands Vlaams Netwerk voor filosofie van wetenschap en technologie Soeterbeeck.

* Wat een onzin!, maandagavond 12 oktober 2009, lezing samen met Herman de Regt in de Bibliotheek van Oss.

* Mentalisten, Mediums en de Menselijke Geest, woensdag 21 oktober 2009, lezing voor de VSPA.

* Filosofische overwegingen bij de film Minority Report, weekend van 21 & 22 november, lezing over de film en discussie voor USVA, Groningen. Zie hier voor de trailer van de film.

2008
* Intelligent design in de Filosofieles, 9 januari 2008, VWO-dag, RuG, Groningen.
* Heeft Holland Talent? Hoe je het talent kan ontwikkelen cold reading te herkennen, 21 mei 2008, What's now, what's next - Checklist voor de toekomst, Albertus Magnus, Groningen.

* Intelligent design als voorbeeld van pseudo-wetenschap & Is het bewustzijn te verklaren?, zondag 12 oktober 2008, twee lezingen samen met Herman de Regt, Internationale School voor Wijsbegeerte, Leusden.

* What's in a name? William van Ockham & William van Baskerville en de wetenschappelijke methode, 14 december 2008, lezing voor the Bartholomeus Society of Medieval Studies, Odulphus Lyceum, Tilburg.


2007
* De mechanisering van de geest, 29 maart 2007, Soeterbeeck lezing, Wittum.
* Capgas Syndrome - A Case Study in Philosophy of Psychiatry, presentatie van een paper die ik met mijn broer Rick Dooremalen (GGZ) geschreven heb, NVWF symposium, ISVW, Leusden.
* Het verlies van het gevoel van bekendheid, 27 oktober 2007, symposium over pragmatisme en psychiatrie: Oude tegenstellingen, nieuwe concepten van de Nederlandse Stichting voor Wijsgerig Pragmatisme, in samenwerking met de Internationale School voor Wijsbegeerte, ISVW, Leusden.
* Een wetenschapsfilosofische verkenning van het bovennatuurlijke, 21 september 2007, gepresenteerd op de opening van het academisch jaar van HOVO Brabant, UvT, Tilburg.
* Discussie met Marco Spaans o.l.v. Hans van Maanen, 12 december 2007, symposium Techniek in media en communicatie van T.F.V. 'Professor Francken', RuG, Groningen.

2006
* Wetenschapsfilosofie en de Samenleving, 16 januari 2006, Heerbeeck College, Best. Hier is een verslag van Lenne van Hamont van dit gastcollege. Hier is een verslag van Wouter Colpaert van dit gastcollege.
* Inleiding in de Evolutietheorie, 21 februari 2006, Katholieke Studenten Vereniging Petrus Donders, Café Stoffel, Tilburg. Deze presentatie werd gevolgd door een presentatie over Intelligent Design door René van Woudenberg. De avond sloot af met een debat.
* Diagnose Wetenschap, 3 maart 2006, Da Vinci College, Leiden.
* The Evolutionary Function & the Physiological Realization of the Experience of Thirst, 4 april 2006, Tucson VII - Toward a Science of Consciousness 2006, Tucson.
* Deugdethiek in de pluralistische samenleving, 18 april 2006, Filosofie Symposium voor VWO Leerlingen, UvT, Tilburg.
* The Relevance of Synaesthesia to the Problem of Consciousness, 22 april 2006, UK Synaesthesia Association Annual Meeting, University College, London.
* Gedachte-experimenten in de philosophy of mind, 28 april 2005, Studiemiddag voorvakdocenten filosofie VWO, Faculteit Wijsbegeerte, UvT.
* Over de Functie en Evolutie van Fenomenaal Bewustzijn, 12 mei 2006, De Evolutie van Bewustzijn, NVWF, Amsterdam.
* Jennifer of Angelina? een college over zombies, omgekeerde spectra computerchips & de keuze van Brad Pitt, 30 mei 2006, Raayland College, Venray.
* Intelligent Design vs. de Evolutiettheorie, samen met Herman de Regt, 23 augustus 2006, Faculteit Wijsbegeerte, UvT, Tilburg.
* Animal Consciousness - How to Solve the Problem of the Evolution of Phenomenal Consciousness 15 september 2006, BCN, RuG, Groningen.
* In Defense of Qualia Realism, 7 november 2006, Denkcafé, Arminus kerk Rotterdam. Het programma van de avond bestond erin dat zowel Tim de Mey als ik onze visies op qualia presenteerden, gevolgd door een informeel debat.

2005
* Evolution's Shorthand as a Serious Problem for Dualism, 4 februari 2005, Prospects for Dualism, UvA / Cognitive Science Center, Amsterdam.
* Deugdethiek in de pluralistische samenleving, 10 mei 2005, Filosofie Symposium voor VWO Leerlingen, UvT, Tilburg.
* Evolutionary Epiphenomenal Qualia, 24-27 juni 2005, posterpresentatie op ASSC9, Caltech, Pasadena.

* Rede vs. Religie - Evolutieleer vs. Intelligent Design Creationism, 22 augustus 2005, Faculteitsintroductie, Sint Michielsgestel.
* Waarom Intelligent Design geen wetenschappelijk alternatief is voor de neo-Darwinistische evolutietheorie, 18 september 2005, Darwin treft God. Bijeenkomst georganiseerd door L'Avventura, het centrum voor wetenschap en levensbeschouwing, Ruimte-X en Kunstmaan.

* Intelligent Design beweringen zijn geen wetenschappelijke alternatieven voor de neodarwinistische evolutietheorie, 19 november 2005, 27e Nederlands-Vlaamse Filosofiedag, Rotterdam.
* René Descartes - Rebel With a Cause, 23 december 2005, Commanderijcollege, Gemert.

2004
* Mind-Body Problems: An Introduction, 25 maart 2004, BCN Orientation Course, RuG, Groningen.
* What is it like to be a gnat? 25 - 28 juni 2004, the Eight Conference of the Association of the Scientific Study of Consciousness, Antwerpen.

* What is it like to be a gnat? 3 - 6 Juli 2004, the First Joint Conference of the SPP and EuroSPP, Barcelona.
* Descartes en het lichaam-geestprobleem, 28 oktober 2004, Voorlichtingsdagen, UvT, Tilburg.

2003
* What is it like to be a gnat? 28 juni 2003, the Seventh CEP annual conference: Enactive Consciousness: perception, Intersubjectivity and Empathy, St. Anne's College, Oxford University.
* De alledaagse virtuele realiteit - onze malin cerveaux, 23 september 2003, Kring Huize Doorn, Nijmegen.
* Evolution's Shorthand & Sensorimotor Contingencies, 11 oktober 2003, The Contents of Consciousness, Universiteit van Antwerpen: UFSIA.
* Questions for Susan Hurley,11 december 2003, Susan Hurely in InterAction, RuG, Groningen.

2002
* Evolution's Shorthand, A Presentationalist Theory of Phenomenal Consciousness, 1 juni 2002, ASSC6 - Consciousness and Language: reportability and representation in humans and animals, Barcelona.

* Evolution's Shorthand, A Presentationalist Theory of Phenomenal Consciousness, 6 juni 2002, The Max Velmans workshop - Understanding Consciousness / Understanding Max Velmans, Heeswijk.
* Descartes en het lichaam-geestprobleem, 22 oktober 2002, De Nijmeegse Tweedaagse Filosofie, KUN, Nijmegen.
* Belevingsonderzoek voor gevorderden, 1 november 2002, presentatie samen met Maarten Jacobs, Het beleefde land, eXpertisecentrum Landschapsbeleving (XL), Alphen aan de Rijn.

2001
* The Relevance of Synesthesia to the Problem of Consciousness - a Case Study, 11 mei 2001, Between armchair and experiment, Cross-fertilisation between philosophy and science, Heeswijk.
* Descartes en het lichaam-geestprobleem, 8 juni 2001, Studie- en Informatiedag Filosofie, KUN, Nijmegen.
* Consciousness-dualism cannot be proven on a priori grounds, Co-auteur Filip Buekens, 7 - 11 augustus 2001, Toward a Science of Consciousness; Consciousness and its Place in Nature, Skövde.
* Descartes en het lichaam-geestprobleem, 16 oktober 2001, De Nijmeegse Tweedaagse Filosofie, KUN, Nijmegen.
* De essentieel representationele aard van subjectieve ervaringen, 27 oktober 2001, De terugkeer van het subject?, KULAK, Kortrijk.

2000
* David Chalmers' eigenschapsdualisme, 14 november 2000, Faculteit Wijsbegeerte, Universiteit van Antwerpen.

1999
* David Chalmers' hard problem van het substantiedualisme, 30 oktober 1999, Het Eigene en het Andere: Filosofie en Globalisering, UvT, Tilburg.

1997
* Metaforen voor de geest en hun implicaties, 13 maart 1997, Vakgroepcolloquium, UvT, Tilburg.
* Denken over de geest kan enkel in metaforen, 25 oktober 1997 Vijandbeelden in de filosofie, LU, Wageningen.
* Metaforen voor de geest. Waarom we enkel in metaforen over de geest kunnen denken, 9 december 1997, Diner-Pensant Epilogos, Meesters, Tilburg.
* De narratieve identiteit van betekenis; over het verband tussen betekenis, normativiteit en dynamiek, 26 oktober 1996, Van Agora tot Markt, Erasmus Universiteit, Rotterdam.